Έλεγχος Ακοής στην τρίτη Ηλικία

Εγκέφαλος: η ακοή ως τροφή για σκέψη

Η ακοή είναι η πιο σημαντική «κοινωνική» αίσθηση: μας επιτρέπει να επικοινωνούμε με την οικογένεια, τους φίλους, τον κοινωνικό περίγυρο. Παθήσεις όπως διαβήτης, υπέρταση, καρδιοπάθεια, διάφορες μολύνσεις, επιφέρουν βαρηκοΐα που μπορεί να στερήσει τα αγαθά της επικοινωνίας. Ωστόσο, ανησυχητικά είναι τα ευρήματα ότι η βαρηκοΐα έχει συνδεθεί με παθήσεις που επηρεάζουν την νοητική λειτουργία του ατόμου, ακόμα και όταν η απώλεια είναι μικρή. Οι πιο σημαντικές παθήσεις είναι:

1. Άνοια – ερευνητές από το Πανεπιστήμιο Johns Hopkins βρήκαν ότι άτομα με βαρηκοΐα που δεν αντιμετωπίστηκε αναπτύσσουν άνοια σε σημαντικά ψηλότερο ποσοστό από συνομήλικους που επιζητούν αποκατάσταση ακοής. Η σχέση αυτή οφείλεται σε διάφορους λόγους, όπως η κοινωνική απομόνωση, η αυξημένη προσπάθεια που κάνει το άτομο για να ανταποκριθεί, ή άλλες παθήσεις.

2. Ατροφία του εγκεφάλου – ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Pennsylvania βρήκαν ότι ο όγκος της φαιάς ουσίας του εγκεφάλου ήταν μειωμένος σε ασθενείς με βαρηκοΐα που δεν είχε αντιμετωπιστεί. Οι ασθενείς αυτοί είχαν δυσκολία στην κατανόηση πολύπλοκων φράσεων. Είναι πλέον γνωστό ότι ο εγκέφαλός μας έχει τη δυνατότητα να αναπτύσσεται και να προσαρμόζεται καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής μας, ενώ στέρηση εξωτερικών ερεθισμάτων μειώνει συνολικά τη λειτουργία του.

3. Κατάθλιψη – από το 1999, και σε έρευνα 2300 ατόμων πάνω από 50, διαπιστώθηκε ότι άτομα με βαρηκοΐα που δεν είχε αντιμετωπιστεί είχαν ψηλότερα ποσοστά κατάθλιψης, άγχους, και παράνοιας, ενώ συμμετείχαν λιγότερο σε οργανωμένες δραστηριότητες σε σύγκριση με εκείνους που χρησιμοποιούσαν ακουστικά βαρηκοΐας.

4. Κίνδυνος πτώσης – Κάποιες παθήσεις που του λαβυρίνθου επηρεάζουν ταυτόχρονα την ακοή και την ισορροπία. Ωστόσο, ακόμα και ανάμεσα σε άτομα με ελαφρά βαρηκοΐα, βρέθηκαν σημαντικές επιπτώσεις στον κίνδυνο πτώσης. Εξαιρώντας όλους τους άλλους παράγοντες, άτομα με βαρηκοΐα έχουν τριπλάσια πιθανότητα πτώσης: η επικινδυνότητα αυξάνει σημαντικά όσο χειροτερεύει η ακοή.

Όλες οι συνέπειες που αναφέρθηκαν παραπάνω σχετίζονται με ΒΑΡΗΚΟΪΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΤΕΙ. Η έγκαιρη αποκατάσταση της ακοής με ακουστικό βοήθημα μπορεί να προλάβει ή να μειώσει σημαντικά όλες αυτές τις επιπτώσεις. Άρα, παρά τα ανησυχητικά νέα, το συμπέρασμα του άρθρου είναι αισιόδοξο: μπορούμε να με συχνό έλεγχο ακοής να προφυλάξουμε τις δεξιότητες επικοινωνίας εύκολα και χωρίς κινδύνους. Ο ετήσιος έλεγχος της ακοής στην τρίτη ηλικία (ιδιαίτερα σε άτομα που έχουν συνοδές παθήσεις) μπορεί να μας προσφέρει έγκαιρη αντιμετώπιση, μέσα από προσεκτική παρακολούθηση αλλαγών στην ακοή.

Τα ακουστικά βοηθήματα σήμερα, εκτός από αποκατάσταση της καθημερινής επικοινωνίας μπορούν να συνδεθούν με την τηλεόραση, το τηλέφωνο, τον ηλεκτρονικό υπολογιστή ή το ηχητικό σύστημα, ώστε να βελτιώνουν την λήψη του ήχου από διάφορες πηγές. Μπορούν επίσης να μειώσουν σημαντικά τις ενοχλητικές επιπτώσεις των εμβοών που ταλαιπωρούν αρκετούς ανθρώπους. Για καλύτερη ακοή, νοητική λειτουργία, και ποιότητα ζωής χρειάζεται έγκαιρος εντοπισμός του προβλήματος από ιατρό ή ακουολόγο, συγκεκριμένο πρόγραμμα αντιμετώπισης, σωστή τεχνολογία αποκατάστασης, και σωστή υποστήριξη στο διάστημα προσαρμογής.

Δρ. Χρυσούλα Θώδη, Ακουολόγος
Αν. Καθηγήτρια Ακουολογίας — Διευθύντρια Ακουολογικού Κέντρου Κύπρου